Glanhau

Mae’n hanfodol cadw cegin lân er mwyn sicrhau fod bwyd yn ddiogel. Fel arall, gall bacteria dyfu a lledaenu.

Arwynebau gweithio

Mae’n bwysig iawn cadw arwynebau gweithio a briwfyrddau’n lân gan eu bod nhw’n cyffwrdd â’r bwyd rydych chi’n mynd i’w fwyta. Os nad ydyn nhw’n gwbl lân, gallai bacteria ledaenu i fwyd a’ch gwneud chi’n sâl.

• Golchwch arwynebau gweithio bob tro cyn ichi ddechrau paratoi bwyd.
• Glanhewch arwyneb ar unwaith os ydych chi wedi colli unrhyw fwyd.
• Golchwch arwynebau gweithio'n drylwyr bob tro ar ôl i gig amrwd gyffwrdd â nhw, gan gynnwys dofednod, neu wyau amrwd.
• Peidiwch byth â rhoi bwyd sy’n barod i’w fwyta, fel salad, bara neu ffrwyth, ar arwyneb gweithio neu friwfwrdd y mae cig amrwd wedi cyffwrdd ag ef, oni bai eich bod wedi’i olchi’n drylwyr yn gyntaf.

Os oes gennych chi beiriant golchi llestri, mae hyn yn ffordd effeithiol iawn i lanhau briwfyrddau plastig. Gall peiriannau golchi llestri eu golchi ar dymheredd uchel iawn, sy’n lladd bacteria. Fel arall, golchwch friwfyrddau’n drylwyr gyda dŵr poeth a hylif golchi llestri.

Yn ddelfrydol, mae’n well cael briwfyrddau ar wahân ar gyfer cig amrwd a bwyd sy’n barod i'w fwyta.

Cadachau

Mae cadachau budr, llaith yn lle perffaith i facteria fridio. Felly mae’n bwysig iawn golchi cadachau a sbwnjis cegin yn rheolaidd a’u gadael i sychu cyn eu defnyddio eto.

Yn ddelfrydol, ceisiwch gadw gwahanol gadachau ar gyfer gwahanol dasgau. Er enghraifft, defnyddiwch un cadach i lanhau arwynebau gweithio ac un arall i olchi llestri. Mae hyn yn helpu i atal bacteria rhag lledaenu.

Os ydych chi am ddewis yr opsiwn mwyaf diogel, fe allech chi ddefnyddio lliain papur tafladwy i lanhau arwynebau gweithio a briwfyrddau. Mae hyn oherwydd eich bod chi’n taflu’r lliain papur ar ôl ei ddefnyddio unwaith, felly mae’n llai tebygol o ledaenu bacteria na chadachau rydych chi’n eu hailddefnyddio.

Gall llieiniau sychu llestri hefyd ledaenu bacteria, felly mae’n bwysig eu golchi’n rheolaidd a bod yn ofalus sut rydych chi’n eu defnyddio. Cofiwch, os byddwch chi’n sychu’ch dwylo ar liain sychu llestri ar ôl cyffwrdd â chig amrwd, fe fydd hyn yn lledaenu bacteria i’r lliain. Yna, os byddwch chi’n defnyddio’r lliain sychu llestri i sychu plât, fe fydd y bacteria’n lledaenu i’r plât.

Cyllyll, llwyau a thaclau eraill

Mae’n bwysig cadw cyllyll, llwyau pren, ysbodolau, gefeiliau ac ati’n lân i helpu i atal bacteria rhag lledaenu i fwyd. Mae’n arbennig o bwysig eu golchi’n drylwyr ar ôl eu defnyddio gyda chig amrwd, gan y gallen nhw fel arall ledaenu bacteria i fwyd arall.

Os oes gennych chi beiriant golchi llestri, mae hyn yn ffordd effeithiol iawn i lanhau cyllyll a thaclau eraill, gan fod peiriannau golchi llestri’n gallu golchi ar dymheredd uchel iawn, sy’n lladd bacteria. Fel arall, golchwch nhw’n drylwyr gyda dŵr poeth a hylif golchi llestri.

Dwylo

Mae’n hawdd iawn i ddwylo ledaenu bacteria i bobman yn y gegin, gan ein bod ni’n cyffwrdd â chymaint o bethau, o fwyd i handlen yr oergell, o lieiniau i agorwyr tuniau. Felly i gadw'ch cegin yn lân mae angen ichi gadw’ch dwylo’n lân.

Golchwch eich dwylo’n drylwyr gyda sebon a dŵr cynnes pob un o’r adegau hyn:

• cyn dechrau paratoi bwyd
• ar ôl cyffwrdd â chig amrwd, gan gynnwys dofednod
• ar ôl bod yn y toiled
• ar ôl cyffwrdd â’r bin
• ar ôl cyffwrdd ag anifeiliaid anwes

Sychwch eich dwylo’n drylwyr, gan y byddan nhw’n lledaenu bacteria’n fwy rhwydd os ydyn nhw'n wlyb. Yr opsiwn mwyaf diogel yw defnyddio llieiniau papur tafladwy, neu fel arall defnyddiwch liain rydych chi’n ei ddefnyddio i sychu’ch dwylo yn unig – nid eich ffedog neu liain sychu llestri.